SLA Nedir?
SLA (Service Level Agreement), bir hizmet sağlayıcısının müşterisine karşı taahhüt ettiği hizmet kalitesi standartlarını belgeleyen sözleşmedir. Uptime bağlamında SLA, sunucunun ya da hizmetin belirli bir süre boyunca ne kadar çevrimiçi kalacağını yüzde olarak garanti eder.
SLA'lar iki taraf arasındaki bir taahhüttür:
- Hosting/cloud sağlayıcı (AWS, Azure, DigitalOcean gibi) tarafından müşteriye sunulur
- SaaS şirketleri tarafından kurumsal müşterilerine verilir
- IT departmanları tarafından iç müşterilerine (diğer departmanlara) yazılır
Uptime Yüzdesi ve Downtime Hesabı
Uptime yüzdesi şu formülle hesaplanır:
Uptime % = ((Toplam Süre − Downtime Süresi) / Toplam Süre) × 100
Örneğin 30 günlük (43.200 dakika) bir ay içinde 43 dakika downtime varsa:
Uptime = ((43.200 − 43) / 43.200) × 100 = %99.9
Nines Tablosu: %99 ile %99.999 Arasındaki Fark
SLA seviyelerini karşılaştıran bu tablo endüstri standardıdır:
| SLA Seviyesi | Yıllık Downtime | Aylık Downtime | Haftalık Downtime | Değerlendirme |
|---|---|---|---|---|
| %99 (2 Nine) | 87.6 saat | 7.3 saat | 1.68 saat | Yetersiz |
| %99.5 | 43.8 saat | 3.65 saat | 50.4 dk | Zayıf |
| %99.9 (3 Nine) | 8.76 saat | 43.8 dk | 10.1 dk | Temel |
| %99.95 | 4.38 saat | 21.9 dk | 5 dk | Orta |
| %99.99 (4 Nine) | 52.56 dk | 4.38 dk | 1 dk | İyi |
| %99.999 (5 Nine) | 5.26 dk | 26.3 sn | 6 sn | Mükemmel |
"%99.9" yaygın bir temel SLA seviyesi gibi görünse de aslında yılda 8 saatten fazla kesintiye izin verir. Kritik altyapılar için %99.99 veya üstü hedeflenmelidir.
SLA Uyumluluğunu İzleme
SLA taahhüdünüze uyup uymadığınızı yalnızca sürekli ve bağımsız monitoring ile kanıtlayabilirsiniz. UptimeIK'nın SLA raporlama özelliği:
- Her monitör için günlük/aylık uptime yüzde raporu oluşturur
- Toplam downtime süresini dakika bazında kaydeder
- SLA eşiği belirlendiğinde ihlal anında bildirim verir
- Raporları PDF veya CSV olarak dışa aktarır — müşteri sunumlarında kullanılır
- Kamu status page'e entegre edilebilir, müşteriler gerçek zamanlı uptime'ı görebilir
SLA Müzakeresi
Bir bulut veya hosting sağlayıcısıyla SLA müzakeresinde dikkat edilecek noktalar:
- Downtime tanımı: "Kesinti" ne zaman başlıyor? Birden fazla monitoring noktasından mı doğrulanıyor?
- Bakım pencereleri: Planlı bakımlar downtime'a dahil mi?
- Ölçüm yöntemi: Sağlayıcının kendi monitoring'i mi esas alınıyor, bağımsız ölçüm mi?
- Bildirim kanalı: Kesinti bildirimlerini nasıl ve ne kadar sürede alıyorsunuz?
- Tazminat: İhlal durumunda kredi/iade miktarı ve talep süreci
Önemli: Birçok sağlayıcı SLA'yı kendi monitoring verileriyle ölçer. Bağımsız bir monitoring aracıyla (UptimeIK gibi) kendi ölçümlerinizi tutun. SLA ihlali ispatı için bu veriler kritik önem taşır.
SLA İhlali ve Yaptırımlar
SLA ihlali için genellikle hizmet kredisi (Service Credit) uygulanır. Yaygın yapı:
- %99.9 altı → aylık ücretin %10'u kadar kredi
- %99 altı → aylık ücretin %25'i kadar kredi
- %95 altı → aylık ücretin %50'si kadar kredi
SLA ihlalini kanıtlamak için belgeli, bağımsız monitoring verisine ve log kaydına ihtiyaç duyarsınız. UptimeIK'nın tarihsel uptime raporları bu kanıtı otomatik olarak oluşturur.
Sonuç
Uptime SLA, bir hizmetin güvenilirlik taahhüdünü rakamlarla somutlaştırır. Ancak SLA'nın değeri, bağımsız monitoring ile sürekli takip edildiğinde ortaya çıkar. UptimeIK ile SLA uyumluluğunuzu gerçek zamanlı izleyin, müşterilerinize şeffaf uptime raporları sunun ve olası ihlallerde belgelenmiş kanıtınız olsun. Ücretsiz planı inceleyin.